Anne ve baba adayları için genetik danışmanlık

Genetik danışmanlık kalıtsal veya genetik hastalıklardan etkilenme riski olan veya etkilenmiş olan kişileri bilgilendirme ve karar vermelerine yardımcı olma amaçlı yapılan danışmanlık hizmetidir.

Anne ve baba adayları için genetik danışmanlık gerektiren durumlar:
– Anne yaşının 35’ten, bana yaşının 45’ten büyük olması
– Anne veya babadan birisinde kromozomal anomali olması
– Daha önceki çocuklarda veya yakın akrabalarda doğumsal anomali, zeka geriliği, genetik hastalık olması
– Anne veya babadan en az birisinde otozomal dominant veya x’e bağllı genetik hastalıklarla ilgili heterozigosite saptanması
– Teratojen maddelere maruziyet (Bebekte anomalilere neden olabilecek maddeler)
– 3 veya daha fazla kere düşük yapanlar
– Daha önce ölü bebek doğuranlar
– Akraba evliliği

Makat doğumun (ters doğum) komplikasyonları, riskleri

Bu durum normalde doğum kanalına başı ile giren bebeğin anormal olarak kalçası veya bacaklarıyla girmesidir. Yani normalde anne karnında bebeğin başı aşağıda olması gerekirken poposu aşağıda ise buna makat geliş (makat prezentasyon) denir. Gebeliğin ilk aylarında ve orta aylarında ters durduğu görülen bebekler çoğunlukla son aya kadar döner ve düz pozisyona gelirler. Makat geliş, doğum zamanı yaklaşmış gebelerin %3-4`ünde gözlenir.

Sebepleri, risk faktörleri:
– Prematürite en önemli risk faktörüdür.
– Polar plasentasyon (Plasenta previa veya fundusta yerleşim)
– Oligohidramnios
– Polihidramnios
– Miyotonik distrofi
– Konjenital anomaliler (Hidrosefali, anensefali)
– Kromozomal anomaliler (Trizomi 21, 28, 13)
– İkiz, üçüz gebelik
– Grand multiparite (5’ten fazla doğum yapmış olmak)
– Daha önce makat doğum yapmış olmak
– Uterin anomaliler
– Pelvik tümörler

makat geliş, makat prezentasyon
Resmi büyütmek için üzerine tıklayın

Makat gelişinin kalça ve ayak durumuna göre 3 tipi vardır: Saf makat=en çok görülen tiptir , tam makat, ayak geliş.

Doğumdan önce yapılan ultrasonlarda bu durum anlaşılabilir. Eskiden makat geliş izlenen bebekleri doğumdan önce baş aşağı çevirmek için “eksternal sefalik versiyon” denen yöntem uygulanırmış fakat günümüzde uygulanmamaktadır çünkü bebeğe zarar verme riski çok fazladır.
Makat geliş olan gebelikler çeşitli kriterler göre normal yada vajinal yoldan doğurtulabilmektedirler. Her zaman aşağıdaki kriterler yeterli olmayabilir, her doğumda olduğu gibi annenin muayenesi ve ultrason değerlendirmesi kararı belirler. Günümüzde makat geliş saptanan bebekler çoğunlukla sezaryenle doğurtulmaktadır, bazen risk saptanmadığında özellikle daha önce doğum yapmış bayanlarda normal doğum yaptırılmaktadır.

Normal (vaginal) doğum şu durumlarda önerilmektedir:
Saf makat tipinde, 34 haftanın üstünde olanlar gebelikler, tahmini doğum ağırlığı 2000-3500gram arasında ise, bebeğe ait doğumsal hastalık yok ise, doğum eylemi ilerlemiş ise, anne pelvisi dar değilse.

Makat doğumlarda Pinard manevrası, Mauriceau manevrası, Modifiye Praque manevrası gibi çeşitli manevralar uygulanabilmektedir.

Sezaryen şu durumlarda önerilir:
Tam makat gelişi, ayak geliş, erken doğum, iri bebek, ciddi IUGR, başın hiperekstansiyonda olması, pelvik darlık

Makat doğumun (ters doğum) komplikasyonları, riskleri:
Bebeğin ters durması halinde normal gebeliklere göre artan bazı riskler ve tehlikeler aşağıda sıralanmıştır, bu tehlikeler makat gelen yani ters olarak doğan bebeklerin hepsinde gerçekleşmez sadece risk artışı söz konusudur.
– Kordon sarkması
– Zor doğum (Distosi)
– Sezaryen oranında artma
– Doğum kanalında laserasyon
– Uterin atoni
– Fetusta humerus, klavikula, femur kırığı
– Brakial pleksus yaralanması
– Fetusta testis hasarı, beyin hasarı, intrakranial kanama, asfiksi

Gebelikte bebeğin ters durması nasıl anlaşılır?
Anne adayının kendisinin bunu anlaması mümkün değildir. Bebeğin makatı mı kafsı mı aşağıda anlamak için ultrason yapılması yeterlidir. Ultrason muayenesi kadar net bilgi vermese de elle alttan muayene ile de anlaşılabilir bazen.

Hamilelerin ve lohusaların saç boyatması zararlımı

Saç boyaları deriden çok az emilirler o yüzden gebelikte saç boyatmanın muhtemelen hiçbir zararı yoktur fakat bazı bilim adamları yine de gebeliğin ilk 3 ayında saçların boyatılmamasını önerirler. Saç boyalarının içerisinde birçok kimyasal madde bulunur ancak gebeliğin herhangi bir döneminde (ilk 3 ayı da dahil) saç boyatanlarda bu güne kadar herhangi bir yan etki hiçbir araştırmada gösterilmemiştir.

Deriden çok az emilen saç boyasının süte geçmesi beklenmez o yüzden emzirme sırasında saç boyatmanın zararı yoktur.

Kısacası saç boyatmanın ne gebelik sırasında ne de emzirme sırasında hiçbir zararı yoktur yine de ilk üç ayın bitimini beklenebilir.

Hamilelerin saç boyatmak zararlı mı?
Saç boyalarında çok sayıda kimyasal madde vardır. Bu maddeler annenin vücuduna çok çok az miktarda geçebilir, bu kadar az miktarda geçiş bebeğe zarar vermek için yetersizdir. Saç boyalarındaki kimyasal maddeler saç tellerinden emilerek vücuda geçmezler, kafa derisinden emilerek geçerler. Bu nedenle saç boyatırken bütün saçları kafa derisini içerecek şekilde boyatmaktansa kısmı ve yüzeyel boyama stilleri yaptırmak daha az kimyasal madde emilmesine neden olur. Günümüzde kullanılan boyalarda toksik maddeler daha azalmıştır bu nedenle her türlü boyamada bebeğe zarar verecek kadar toksik madde kana geçmez.

Bazı hayvan deneylerinde insanları saç boyarken kullandıklarının 100 katı fazla dozda boya kullanıldığı halde bebek açısından bir zarar verildiği görülmemiştir. Kadınların birçoğu hamilelik sırasında çeşitli aylarda saç boyatmasına rağmen bu güne kadar saç boyattığı için bebekte anomali bildirilen bir vaka olmamıştır.

Emziren annelerin saç boyatması zararlı mı?
Aynı şekilde bu güne kadar emzirirken saç boyatmasından dolayı bir negatif etkiyle karşılaşılan vaka bildirilmemiştir. Saç boyalarından anne vücuduna emilen miktar çok az olduğu için süre geçen miktar da çok çok az miktarda olacaktır ve bebeğe herhangi bir yan etki yapması beklenmez.

Hamilelerin ve lohusaların saç kestirmesi zararlı mı?
Saç canlı olmayan ölü bir doku olduğu için (tırnak gibi) saç kestirmenin anneye veya bebeğe bir zararı olmaz. Hamilelik döneminde veya doğumdan sonra saçlar istenildiği gibi ve istenen sıklıkta kestirilebilir.